شنبه , ۲ تیر ۱۳۹۷
قالب وردپرس پوسته وردپرس قالب فروشگاهی وردپرس وردپرس قالب وردپرس
خانه / مذهبی / احکام / به کدام طلا ها خمس تعلق میگرد؟

به کدام طلا ها خمس تعلق میگرد؟

خمس

سوال: آیا می توان سال خمسی را از شمسی به قمری و یا بالعکس تغییر داد؟ (تقدم و تأخّر سال خمسی) تقدیم و تأخیر سال خمسی جایز نیست مگر با اجازه ولیّ امر خمس و بعد از حساب مدت گذشته و مشروط است به این که موجب وارد شدن ضرر به صاحبان خمس نشود. (آیه الله خامنه ای(دام ظلّه)


سوال: سال خمسی یعنی چه؟

برای آنکه محاسبه خمس ساده باشد فرموده‌اند کسانی که درآمد تدریجی دارند روزی که اولین درآمد را پیدا کرده‌اند اول سال خمسی خود قرار دهند و تا سال آینده در همین روز آنچه از مخارج سال خود زیاد داشتند خمس آن را بپردازند این سال را سال خمسی می‌نامند. (توضیح المسائل دوازده مرجع، ج۲ ، ص۲۰، م۱۷۶۶).

 

سوال: بنده مقداری طلا در بانک کارگشایی به صورت گرو گذاشته و مبلغ دریافتی را استفاده کرده‌ام و بعد از یک سال فعلاً پول لازم برای خارج کردن طلاها از گرو بانک را آماده نکرده‌ام. آیا به این طلاها خمس تعلق می‌گیرد؟ در ضمن این طلا ها جزء زینت آلات این جانب می‌باشد.

چنانچه طلا های مذکور در حد شأن باشد و استفاده زینتی داشته باشد؛ خمس به آن تعلق نمی‌گیرد.

پاسخ مراجع عظام تقلید نسبت به این سوال، چنین است:

حضرت آیه الله العظمی خامنه‌ای(مد ظله العالی):

اگر طلاها جزء موونه در حدّ شأن عرفی شما بوده و از درآمد بین سال خریداری شده خمس ندارد.

حضرت آیه الله العظمی مکارم شیرازی(مد ظله العالی):

در فرض سوال مشمول خمس نمی‌باشد. ولی چنانچه اضافه بر شأن و نیاز باشد و تا سررسید سال خمسی قابل دریافت نباشد جزو درآمدهای سال وصول قرار می‌گیرد.

حضرت آیه الله العظمی سیستانی(مد ظله العالی):

اگر طلا های مذکور در سال خرید جهت زینت استفاده شده باشد خمس ندارد.

حضرت آیه الله العظمی نوری همدانی(مد ظله العالی):

چنانچه طلا ها زینتی بوده به آنها خمس تعلق نمی‌گیرد.

 

سوال: آیا می توان سال خمسی را از شمسی به قمری و یا بالعکس تغییر داد؟ (تقدم و تأخّر سال خمسی)

امام خمینی(ره):

شخصی نمی تواند سال خمسی را تغییر دهد مگر با اجازه ولیّ امر.

آیه الله بهجت(ره):

بله، می توان تغییر داد ولی اگر این تغییر موجب تأخیر سال خمسی شود باید سود فاصله سال اصلی و سال جدید را تخمیس کند و هر وقت حساب خود را تسویه کرد، همان وقت ابتدای سال او می شود.

آیه الله تبریزی(ره):

چنانچه فعلاً سال خمسی شمسی شخص تمام نشده و بخواهد آن را به سال قمری تبدیل کند یا به عکس، می تواند حساب کند و خمس ربح تاکنون را بدهد و از روزی که خمس بعض سال که گذشته محاسبه کرده و پرداخت می کند سال خمسی جدید شروع می شود. والله العالم

آیه الله خامنه ای(دام ظلّه):

تقدیم و تأخیر سال خمسی جایز نیست مگر با اجازه ولیّ امر خمس و بعد از حساب مدت گذشته و مشروط است به این که موجب وارد شدن ضرر به صاحبان خمس نشود.

آیه الله سیستانی(دام ظلّه):

تغییر به زودتر مانعی ندارد.

آیه الله شبیری زنجانی(دام ظلّه):

میزان محاسبه در خمس، سال قمری است و سال شمسی را باید به سال قمری تبدیل کرد و تبدیل سال قمری به شمسی بنابر احتیاط واجب جایز نیست.

آیه الله صافی گلپایگانی(دام ظلّه):

مانع ندارد ولی باید بنحوی باشد که موجب تضییع خمس نشود.

آیه الله فاضل لنکرانی(ره):

مانعی ندارد.

تذکر: در صورتی که ضرری به اهل خمس وارد نشود تغییر جایز است به این طریق که در اثنای سال، منافع خود را تخمیس کند و پس از گذشت یک سال تمام از تخمیس مذکور به حساب سال خود رسیدگی کند.

آیه الله گلپایگانی(ره):

در مورد تبدیل سال قمری به شمسی، ۱۰ روز تأخیر در سال قمری اشکال ندارد و در زیادتر از ده روز اگر در آخر سال خود، خمس زائد بر موونه را بدهد و مثلاً اگر دو ماه بعد نیز حساب عوائد خود را نموده و خمس زائد بر موونه این مدت را نیز بپردازد می تواند این وقت را اول سال خود قرار دهد.

آیه الله مکارم شیرازی(دام ظله):

جلو انداختن حساب سال به هر اندازه هیچ مانعی ندارد ولی تأخیر آن جز با اجازه حاکم شرع جایز نیست.

آیه الله نوری همدانی(دام ظلّه):

می تواند سال خمسی را جلوتر قرار دهد و اگر عقب تر قرار داد باید مدت اضافی را محاسبه نماید و این تأخیر با اجازه فقیه باشد.

آیه الله وحید خراسانی(دام ظلّه):

تغییر سال خمسی از قمری به قمری اشکال ندارد.

تذکر: بنابر احتیاط واجب سال خمسی باید قمری باشد. (بنابراین تغییر سال قمری به شمسی اشکال دارد.)

 

سوال: نظرات فقهای عظام تقلید معاصر و گذشته در مورد مصرف خمس یا زکات در مورد آسیب دیدگان سیل و زلزله و… چیست؟

جواب: ملاک فقها در کمک به آسیب دیدگان فقر آنهاست بنابراین به آسیب دیده که فقیر نباشد نمی‌توان از خمس و زکات پرداخت نمود. و همه فقها کمک به آسب دیدگان فقیر غیر سید را از زکات جایز می‌دانند و اگر زکات دهنده سید باشد به فقیر هم می‌تواند زکات بپردازد. و نیز سهم سادات از خمس را می‌توان به سادات فقیر آنها داد اما نسبت به سهم امام ـ علیه السّلام ـ نظر فقهاء عظام متفاوت است هر کدام بر حسب تشخیص و مورد بنحو مقتضی اجازه فرموده‌اند. (توضیح المسائل دوازده مرجع، مبحث خمس ـ مصارف خمس).

 

منابع:
استفتائات موجود در واحد پاسخ به سوالات جامعه الزهراء قم
توضیح المسائل دوازده مرجع
سایت اندیشه قم
سایت اسلام کوئیست

تبیان

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *